A Candid Inquiry into the Controversies among Evangelicals · §516

Annotatio IV §.VI close: Irenaeus Lib. 5 — nourished by creature, not natural body; stop before §.VII

Click or tap any sentence to jump there. The side buttons skip a paragraph.

Irenaeus Adv. Haer. 5.12: as wheat falls, dissolves, and rises manifold into Eucharist (body and blood of Christ), so faithful bodies nourished from it shall rise. We are nourished by the Creature He supplies — cup and bread as creature confirmed as His blood and Body.

When cup and bread receive God’s word there is made the Eucharist of His blood and body — not the blood and body themselves — from which our flesh’s substance increases. To say our bodies grow from Christ’s natural incorruptible body would be absurd and blasphemous.

Stop before §.VII (third century: Tertullian).

Latin

Ita enim iterum Irenæus Lib. 5. contra Hæret. cap. 12. pergit: Quemadmodum granum tritici, decidens in terram & dissolutum, multiplex surgit, & percipiens verbum Dei fit Eucharistia; (quod est corpus & sanguis Christi); Sic & nostra, scil. fidelium, corpora, ex eo nutrita, & reposita in terram ac resoluta, resurgent (scil. cum gaudio) in suo tempore. Quin, ne quis sibi imaginetur, sanctissimum Patrem opinari, corpora nostra corpore Christi nutriri, non verò pane Eucharistico potius ab omni usu communi sejuncto, addit paulò post: Per Creaturam nutrimur, Creaturam autem ipse nobis præstat; Cùm Calicem, qui est creatura, suum sanguinem, & eum panem, qui est creatura, suum Corpus confirmavit. Quando ergo Calix & panis percipiunt verbum Dei, fit Eucharistia sanguinis & corporis Christi (non ipse sanguis & corpus Christi) ex quibus (calice scil. & pane) augetur & consistit carnis nostræ substantia. Quandoquidem non sine magna absurditate impietateque diceretur, ex naturali Christi corpore & sanguine, nostra corpora augeri ac consistere; cùm nihil corpus nostrum naturaliter augere possit, nisi quod per alterationem in carnem nostram & sanguinem convertitur, quod de corpore Christi incorruptibili affirmare blasphemum est.

About this text

Samuel Strimesius — Prefatio through Controversiae Post Lutherum Controv. III-XIII + XV Tolerantia, Hexades Annotationum Prooemium and Annotatio I through Decem Theses / Francus plus Annotatio II §.I-§.VI and Annotatio III §.I–§.VII (through Cassellanum 1661) from Ingenua in Controversias Evangelicorum (Frankfurt an der Oder, 1708). Honest partial; Prefatio silence reasons, Annotatio III §.VIII+ fruits / §.IX+, Hexades theses body, deeper Controversiae / Part II remain.

English follows the locked 1708 Francofurti ad Viadrum Latin of Prefatio §I–II, Crimina defenses through III, Part I Protheoria through Controversiae Obices/Historia/Varii gradus, Formula Discord/Disparitas, Ulterius confirmatur / Classes / Formula protest / triplex differentia, Coena Domini Controversiae Priores through Precariae Hypotheses (Controv. print pp. 34–40), Controversiae Post Lutherum Natae Controv. III–XV tip (providence through De Tolerantia mutua; Controv. print pp. 40–78), Hexades Annotationum Prooemium H.I–§.III (Hexades print pp. 1–4 / PDF ~182–185), and Annotatio I De Augustana Confessione §.I–§.VIII tip (Hexades print pp. 5–24+ / PDF ~186–205+), reconstructed from Google Books PDF page images (ONB copy, id 3epYAAAAcAAJ) with pdftotext as check. No modern English was copied. Sister Halle digitization of Ingenua in Arminianismum (DOI 10.25673/65287) remains Anubis-blocked — skipped; Controversias only. Prefatio silence reasons, Annotatio I §.IX+, Hexades theses body beyond §.VIII, and remainder of Controversiae / folio remain.

Witnesses

This is an AI-assisted study translation. Source fidelity and completeness have not been independently certified. Open Latin on each section (or the Latin source witness link) for the source text. This is not a complete critical edition.